Đặc Sản Phú Quốc - Bánh Tét Mật Cật

Dương Đông là ngôi chợ lớn nhất của “đảo ngọc” Phú Quốc, nằm ngay trung tâm thị trấn, suốt ngày tấp nập kẻ bán người mua, hàng hóa không thiếu thứ gì so với đất liền. Những thứ được bày bán trong nhà lồng phần lớn là quần áo, vải vóc, mỹ phẩm, hàng xa xỉ ngoại nhập, không nên tìm hiểu làm gì, mất thời giờ. Điều khiến chúng tôi không cất bước đi được là trước cửa chợ có hai bà bán bánh tét không gói theo kiểu thông thường của cả nước, mà gói theo hình tam giác cân, bằng thứ lá lạ hoắc. Hỏi ra mới biết đó là bánh tét mật cật.

Chợt nhớ, hồi ở đất liền, cô bạn cứ nhắc chừng, ra Phú Quốc phải thưởng thức và mua bánh tét mật cật đem về, nếu không sẽ là thiếu sót “nghiêm trọng”, bởi đây là loại bánh “đặc sản độc quyền” của địa phương. Bánh tét mật cật có ba chủ bán ngay hai bên cửa chợ, đều là những cụ già ở tuổi huốt “thất thập cổ lai hi”. Bà cụ Lê Thị Thảo, 86 tuổi, bà cụ Nguyễn Thị Liễu cũng “xem xem” số tuổi ấy ngồi bán cạnh nhau. Hai bà cụ rất thân tình với khách, đã đành, mà còn thân tình với nhau. Hỏi bên này mà mua bên kia cũng hổng mích lòng. Cũng không có gì lạ vì hai bà cụ là sui gia.

Cả hai bà cụ đều vui miệng cho biết bán loại bánh gia truyền tại chợ này trên 20 năm nay. Rồi giảng giải: Mật cật là loại cây lá xòe như lá cọ, mọc đầy trên dãy núi Hàm Ninh. Thông thường, người ta dùng lá mật cật để chằm nón lá. Nhưng với ba bà cụ này, lá mật cật được dùng để gói bánh tét thay cho lá chuối “truyền thống”. Trước tiên, các bà phơi lá mật cật hơi héo cho cọng và lá mềm, không rách khi gói. Sau đó, lá được rửa, lau sạch bằng lớp dầu. Gói một đòn bánh tét bằng lá mật cật là một việc làm “tử công phu” vì mặt lá hẹp. Lại phải rất khéo tay với cọng lá mật cật không mềm như dây lác, buộc sao cho không chặt và không lỏng mới có được đòn bánh không khô hoặc nhão. Khó khăn hơn là đòn bánh dài khoảng 3 tấc này được gói theo dạng hình tam giác cân. Bánh tét mật cật làm từ nếp được lựa kỹ, không lẫn gạo, mới ngon. Sau khi “vuốt” sạch, để ráo, nếp được nhuộm màu bằng nước cốt lá bồ ngót cùng nước cốt lá dứa. Đậu xanh cà nấu nhừ cùng dây thịt mỡ làm nhưn. Bánh nấu chín có màu xanh như ngọc đẹp mắt vừa ngọt vị nếp, vừa bùi đậu xanh, vừa thơm hương lá dứa, béo thịt mỡ lại có tính giải nhiệt, ngừa và trị được mụt nhọt nhờ nước cốt lá bồ ngót. Đặc biệt, nếp không xào nước cốt dừa nên để được lâu ngày. Đòn bánh lớn 10 ngàn đồng, còn đòn nhỏ chỉ có 5 ngàn đồng. Đặc biệt các bà còn bán thêm bánh ú nước tro, một chục 10 ngàn đồng. Chúng tôi mỗi người mua vài đòn làm quà cho người thân và bè bạn ở đất liền ăn cho biết.